De kracht van het woord

Waarom roddelen mensen? Roddelen is kwaadspreken over iemand anders die er niet bij is. ‘Schelden doet geen pijn’ leerde ik vroeger. Daar ben ik het niet meer mee eens. Schelden doet wel degelijk pijn. Je kunt jezelf heel goed leren daar immuun voor te worden, maar het gebruik van negatieve bewoordingen heeft altijd een destructief effect en creëert afscheiding en leidt tot afstand. In het groot zijn daar afschuwelijke voorbeelden van. Kijk naar Rwanda begin jaren negentig waar Hutu’s via de radio de Tutsi’s stelselmatig als ‘kakkerlakken’ aanduidden. Door deze oproepen verwerd een gehele bevolkingsgroep in zeer korte tijd tot ongedierte. De stap om dan tot moorden over te gaan is niet meer zo groot. Een kakkerlak om zeep brengen is immers niet zo erg.

Een ander voorbeeld en dichter bij huis is de evolutie van terminologie in de verstandelijk gehandicapten sector van ‘idioot’ en ‘mongool’ tot ‘zwakzinnig’ en ‘zwakbegaafd’ en tegenwoordig ‘mensen met een verstandelijke beperking’. De lading van het woord werd steeds weer te negatief bevonden, er werd wat anders verzonnen, tot dat weer een te negatieve betekenis kreeg. Een woord op zich is natuurlijk neutraal, het is degene die het woord gebruikt die er betekenis aan verleent. De negatieve betekenis zegt veel over het niet accepteren van iemand, of een bevolkingsgroep. ‘Mongool’ op zich is niet meer dan een naam voor mensen die dezelfde chromosoom afwijking hebben. Het is pas een scheldwoord geworden doordat we blijkbaar moeite hebben het anders-zijn van mensen met Down te accepteren.

Wat heeft dit alles met roddelen te maken? Voor mij is roddelen een illustratie van het bovenstaande op kleine schaal. Door te roddelen zet je letterlijk de toon over iemand anders, die er bovendien ook nog eens niet bij is, en zich dus ook niet verweren kan. Het ‘wij’ en ‘zij’ principe werkt hier ook door: wij zijn goed en (de ander) is slecht/minder. Ik denk dat dat de aantrekkingskracht van roddelen ook is. Door samen te roddelen kun je een gevoel van eenheid en acceptatie ervaren. Mijn hypothese is dat er meer geroddeld wordt in omgevingen waar minder veiligheid ervaren wordt. Daar is het immers van belang om medestanders te zoeken, een, misschien wat kunstmatig maar wel bevredigend, gevoel van acceptatie en samenhang. Het idee van ‘samen staan we sterk’, zoiets. Zo bezien heeft roddelen vooral te maken met angst en gebrek aan vertrouwen. Angst dat een ander de overhand neemt, sterker, slimmer, mooier aardiger etc. is. Dus blijkbaar voel je jezelf dan niet zo sterk, slim, aardig. De roddel die je verspreid zegt dus veel meer over jou en jouw onzekerheden dan over de ander. Zo bezien maak je jezelf dan juist niet sterker maar veel kwetsbaarder: jouw onzekerheden liggen nu immers op straat!

Ik roddel wel eens. Ik voel me daar echter steeds minder goed bij want ik realiseer me dat het me geen energie geeft om me af te zetten tegen mensen en ander uit te sluiten. In tegendeel, het kost energie en levert me een gevoel van innerlijke onrust op. Al was het alleen maar de onzekerheid over of anderen ook zo over mij praten en mij daarmee buitensluiten. Maar ook omdat ik helemaal niet in een wereld wil leven die onderverdeelt, uitsluit, denkt in ‘wij’ en ‘zij’, uitgaat van negativiteit. Negativiteit kost energie, positiviteit levert energie op en verbindt, wat op zichzelf al energie oplevert. Het is niet moeilijk om niet te roddelen, wanneer ik me bewust blijf van het bovenstaande is het zo vanzelfsprekend om het niet meer te doen.

Een interessante stap verder is: zeg ik er wat van als anderen roddelen? Dat vind ik best moeilijk en hangt voor mij samen met: hoe goed ken ik de ander(en)? Hoe vertrouwd voel ik me bij hen? En hoe veilig? En hoe zit ik eigenlijk in mijn vel op het moment dat het gebeurd? Als ik er wat van zeg hoe is dat voor die ander? Gaat die zich juist vervelender voelen? Of, gaat de ander mij dan als mikpunt van roddel nemen?

Allemaal gedachten die ik me goed kan voorstellen maar die eigenlijk zo zeer de angst en onzekerheid in mij zelf voeden. Ik denk dan aan het Cherokee verhaal van de oude man die het kind vertelt over de voortdurende strijd van de twee wolven in ons: de slechte wolf van angst afgunst en haat die hebzuchtig is en haatdragend. En de goede wolf van liefde, vergevingsgezindheid en zachtaardigheid die behulpzaam en genereus is. De jongen vraagt de oude man: ‘Wie wint er?” en de oude man antwoord: ‘ Degene die jij voedt’ .

Ik neem me voor om er vanaf nu vaker wat van te zeggen als mensen roddelen. Dat is het voeden van verbinding en positiviteit. Dat is bouwen aan vertrouwen, van mij en van de ander. Dus van de wereld.

Alphenindewolken on line

Geinspireerd door de mooie wolken formaties van afgelopen tijd klikten er opeens een paar ideeen die al langer door mijn bewustzijn zweefden in elkaar en kan ik de geboorte van de nieuwe blog Alphenindewolken.blogspot.com aankondigen. Een blog met aandacht voor wat goed en mooi is in mijn leven, jouw leven en de wereld in het algemeen. Klik op de link en neem een kijkje en ik hoop op veel positeeve bijdragen!

Lege tijd

Een paar dagen geleden zat ik aan het water in een piepklein klapstoeltje. Het was warm, de zon scheen en de hemel was van dat stralende blauw. Ik zat lekker in de schaduw van een boom en keek omhoog naar de zachtjes heen en weer wiebelende blaadjes van de boom waardoorheen het helder blauw van de lucht schemerde. Opeens herinnerde ik me weer die eindeloos lijkende zomerdagen toen ik kind was en we in iedere zomer in Friesland op vakantie gingen. In mijn herinnering waren de vakanties een aaneenschakeling van zonovergoten dagen aan het meer, ruisend riet, altijd wel een briesje wind, handdoeken uitspreiden op de dijk waarachter de koeien loom graasden in de wei. Wat was het vanzelfsprekend om in het gras te liggen en naar de vogels in de lucht te kijken, of wolken voorbij zien drijven, ze volgen met je ogen. En he-le-maal NIETS doen. Wat een heerlijkheid!

Vakanties toen ik 13, 14 was. Liggen op de bank, beetje wegzakken en voor me uit staren, dromen…denken aan niets.

Als student op zaterdagmiddag in mijn stam-cafe, aan het Vrijthof in Maastricht; eind van de ochtend beginnen met een kop koffie en de krant, vrienden ontmoeten of niet en dan de uren voorbij laten glijden, glaasje port erbij. Ik kon daar alleen eindeloos zitten en kijken naar de mensen die voorbij kwamen. Ochtend die over ging in de middag, middag in de avond. Soms met een paar anderen wat gaan eten. Nergens naar toe hoeven.

Een gevoel van weemoed overviel me toen ik zo in sneltrein vaart een aantal van deze beelden aan me voorbij zag gaan; je kent het wel: wat wordt ik oud, wat lijkt het lang geleden, wat was dat mooi, wat ben ik daar nu ver van weg. Met een gezin met drie kinderen, twee bedrijven, de nodige hobby’s/interesses en sociale contacten is ´tijd´in mijn leven van een vanzelfsprekendheid een schaars en kostbaar goed geworden. ‘Lege tijd’ lijkt een begrip geworden waarvoor geen ruimte meer over is en als vanzelfsprekend afgedaan: Dat was toen, da’s nu niet meer mogelijk hoor, met het leven dat jij leidt!

Toch…wat is het weldadig om lege tijd momenten in je leven te hebben. En wat levert het niet op aan energie, inspiratie, ontspanning! Ik bedoel niet de ‘ quality time’ ontspannings – of meditatie- momenten met toch steeds binnen handbereik de wens tot resultaat (energie, inspiratie, ontspanning). Juist de momenten dat er geen enkele wens tot geen enkele resultaat bewust in mijn aandacht is. Geen concrete gedachten, geen focus, geen bewuste aandacht. Maar juist ook die momenten waarvan de volwassenen om me heen vroeger zeiden: ‘ Ga nu eens wat doen’, of nog erger; een tante of oom: ‘ Ik zie dat je je verveelt, weet je wat ga voor mij maar eens……’ . Of: ‘Heb je niets nuttigs te doen?’ Daar waar tijd schaars is wordt het laten verlopen van die tijd een kostbaar goed.

De paradox is dan wel weer dat wanneer je deze momenten bewust gaat inplannen het ook weer zo’n doelgerichte actie wordt, nuttig en zo… We zouden ongemerkt wat vaker lege tijd moeten uitnodigen in ons leven. Onnadrukkelijk als wel opgemerkte maar vooral niet te uitbundig welkom geheten gast. Een stiekem knipoogje zou het enige zijn wat er af kon, stiekem genieten van het niets.

Lege tijd, gewoon omdat het er is.

Intuïtief kiezen

Verkiezingscampagne: Als je de tv en het internet bekijkt leeft het hele land de laatste weken in de ban van de verkiezingen. Het en debat na het andere is op tv, op de voet gevolgd door ‘realtime’ reacties op Twitter. Na de debatten volgen dan weer de analyses door deskundigen op politiek, marketing en communicatie gebied. Alle tweets worden dan ook weer geanalyseerd. Ik merk dat er bij mij inmiddels een behoorlijke verkiezingsmoeheid is opgetreden. Ik hoor heel vaak dezelfde zinsneden en (vooral) one liners en kan als ik wil de hele dag voortdurend geïnformeerd blijven over de laatste ontwikkelingen. Is dat nou behulpzaam bij mijn keuze straks in het stemhokje? Ik vind van niet. Ik heb me behoorlijk geërgerd aan de ‘ranking’ van politici: wie wint het debat? Het gaat dan te vaak om gevatheid, anderen vliegen kunnen afvangen, sterke slogans op het juiste moment naar buiten brengen etc. Laat ik mijn keuze bepalen door wie in dat opzicht de populairste politicus is? Ik hoop van niet (al zal ik ongetwijfeld hierin wel beïnvloed worden). Heb ik voldoende informatie gehad om mijn keuze te kunnen bepalen? Ja, ik zou zelfs zeggen; veel te veel. We maken geen keuzes op basis van plussen en minnen, ook al denken we van wel. Het is goed om informatie tot je te nemen, en dat dan op je in te laten werken. Als je alle informatie laat bezinken komt een keuze vanzelf naar boven drijven. Het is onmogelijk om alle informatie (zoals nu van politieke partijen) in onze rationele overwegingen mee te nemen. Wat we dan kunnen doen is intuïtief een keuze maken. Er is inmiddels aardig wat onderzoek gedaan naar de werking van intuitie.

Een aantal voorbeelden: http://www.rijnlandmodel.nl/achtergrond/psychologie/psychologische_krachten_intuitie_bronnen.htm.

De kracht van intuïtie is naar mijn idee het grootste wanneer je naast je rationele overwegingen en analyses op een bepaald moment een hele kwestie los kunt laten in het vertrouwen dat een antwoord vanzelf boven komt. Als een kwestie te zeer emotioneel geladen is lukt dat vaak niet en juist dan blijven we vaak hangen in ‘ja’- ‘nee’ afwegingen, waardoor we aan besluiten niet toekomen en blijven twijfelen. Of de andere kant opschieten en dan aan onszelf maar een keuze afdwingen die lang niet altijd de goede blijkt te zijn.

Wat nu te doen? Ik denk dat we ons allemaal kunnen trainen in gezond gebruik van onze intuïtie. Ten onrechte wordt dit vaak afgedaan als zweverig naar mijn idee komt dit door de onevenredig grote waardering voor ons brein. Rationeel en analytisch denken is belangrijk maar heeft zoals hierboven beschreven zijn beperkingen. Onze intuïtie is verbonden met het vermogen om een situatie eclectisch te benaderen; alles in ogenschouw nemend en daarbij in contact te zijn met wat voor ons het meest wezenlijk is. Datgene wat ‘gewoon goed voelt’. En dat is dan niet eenzijdig emotioneel of rationeel bepaald maar juist een afgewogen gebalanceerde beslissing. Een manier om meer in contact te komen met je intuïtie is meditatie. Je leert door meditatie veel beter waarnemen wat er is, zonder oordeel of ‘ja’of ‘nee’, gewoon alles waarnemen, in je opnemen wat er is.

Wat betreft de verkiezingen vandaag lijkt het me dus het beste als iedereen in het stemhokje een paar eenvoudige meditatie oefeningen doet, dan afstemt op de kieslijst en zonder aarzeling het juiste hokje rood kleurt.

Succes allemaal!

Meer vieze kinderen op straat

A.s. woensdag is het weer de Nationale Straatspeeldag. Poging van een aantal organisaties zoals Veilig Verkeer Nederland, Jantje Beton, VNG om kinderen te stimuleren meer buiten te spelen.
Mooi initiatief. (Te) veel kinderen zitten (te) vaak binnen achter de computer. Goed dat er aandacht is voor het buitenspelen en in drukke steden is het op sommige plekken ook weleens prettig dat de straten vrij zijn om te spelen en er niet op het verkeer gelet hoeft te worden.
Wat me echter opvalt, is dat er direct ook weer allerlei georganiseerde activiteiten zijn: thema’s als coboys en indianen, georganiseerde spellen, springkussens etc. Ik vind dat weer zo typerende voor deze tijd en hoe wij met kinderen omgaan. Volwassenen reiken kinderen van alles aan, er wordt bedacht wat ze leuk vinden en hoe lang en op welke wijze. De activiteiten zijn verantwoord, en gescreend op alle veiligheidsnormen. Volledig begeleid onder toeziend oog van volwassenen. Kinderen hoeven alleen nog maar in te stappen en te volgen wat voor hen is vóór bedacht. Op internet vinden ze allerlei leuk ‘Buitenspeel-tips’.
Alsof kinderen zelf van oorsprong niet in staat zijn de meest creatieve spellen te bedenken van datgene wat voorhanden is. Kinderen hebben helemaal niet zoveel nodig; hun geest is van nature creatief en associatief. Kijk maar eens naar een kind wat naar buiten rent en een tal ziet liggen. Direct wordt de tak opgepakt, het is een wapen, auto, vliegtuig of dier. Bijpassende geluiden worden gemaakt, de tak zoeft door de lucht, een vriendje vangt hem op en een nieuw samenspel is ontstaan. Zo kan het gaan en zo gaan kinderen van nature om met wat hen aangereikt wordt. Uren kunnen ze zo spelen. Echter, volwassenen zien dan allerlei gevaren: is die tak niet erg scherp, daar kan je je aan prikken. En kijk eens wat een vieze modder eraan kleeft. Doe maar weg, bah. Hier pak je auto maar. Ouders van tegenwoordig zitten er bovenop. Veel meer dan een paar generaties lang geleden worden kinderen in het oog gehouden en zijn ouders in de buurt als er buiten gespeeld wordt. Dat is ook wel logisch gezien alle veranderingen in de maatschappij. Die is, moeten we constateren, toch echt een stuk minder veilig dan pakweg 30 jaar geleden.

Dit alles geldt dan nog voor die kinderen die in de gelukkige omstandigheden zijn dat ze buiten kunnen spelen en hun ouders tijd hebben erbij te zijn. Kinderen die in kindercentra op de buitenschoolse opvang zitten worden geconfronteerd met de controle drift en angst voor risico’s van onze overheid. Stel je voor dat een kind een schaafwond oploopt, er schade aan spullen ontstaat, er een claim in gediend wordt…
Ook hier regeert de angst en regeldrift. Als er 1 kind uit een boom valt worden alle bomen tot verboden terrein.
Ik wil hier pleiten voor meer vieze kinderen op straat, en vooral, meer terreinen waar ze bemodderd, geschramd en geschaafd vandaan kunnen komen. Zo leren ze waar hun grenzen liggen, ontwikkelen ze zich motorisch en krijgen ze de ruimte zelf hun problemen op te lossen. Klimmen in bomen, sjouwen met stenen, soepjes maken van modder, bouwen met takken en stukken karton. En dat alles eindelijk eens wat verder uit het zicht van die bezorgde volwassenen. Laat die zich er eens helemaal niet mee bemoeien en het aan de kinderen zelf overlaten hun creativiteit te ontwikkelen en ter plekke hun eigen buitenspelen te bedenken.
Laten de volwassenen zich er maar op richten dat er meer buitenspeelterreinen komen, en dan ook nog graag zonder die afschuwelijke wipkip of ergonomisch en pedagogisch doorgedachte speelobjecten. Geef de straten terug aan de kinderen.
In de Volkskrant van vandaag een pleidooi voor de speeltuin:
http://www.volkskrant.nl/vk-online/VK/20100601___/2_038/#original

Leren mediteren en ontspannen met klankschalen

Het tempo in onze maatschappij ligt hoog en er komen dagelijks vele duizenden indrukken op ons af. Ook als we ontspannen doen we dat meestal voor de tv, of achter de pc, waar er nog steeds vele prikkels binnenkomen. Vele mensen kennen het verslavende effect van de beeldschermen; je wordt als het ware het beeld ingezogen en vooral op internet kun je je makkelijk verliezen in het doorklikken van de ene naar de

andere site. Voor onze geest is dat erg onrustig; het effect is dat je met je aandacht als het ware ‘uit jezelf’

getrokken wordt en steeds slechter in verbinding staat met je eigen lichaam. Signalen van je lichaam zulk je dan ook moeilijker herkennen bijvoorbeeld vermoeidheid, gespannen of zelfs overbelaste spieren, pijn. Het risico op allerlei kwalen wordt dan groot. Te lang achter een beeldscherm, zonder pauze levert een onrustig en vol hoofd en gespannen spieren op.

Het is goed om af en toe even van achter het beeldscherm te komen en bewust met je aandacht naar je lichaam te gaan en dit te ontspannen. Het lijkt veel makkelijker, juist als je je moe en uitgeblust voelt, om toch maar weer die afstandsbediening te pakken en te zappen naar een tv programma, of snel te surfen langs het net. Het gevoel van moeheid en gespannenheid zal daar niet van verminderen, integendeel.

Door regelmatig te mediteren kun je je zelf oefenen in ontspannen contact maken met je lijf. Voor veel mensen een confronterende stap omdat dan juist alle spanningen en pijntjes opeens op de voorgrond staan.
Bijna alle meditatievormen zijn erop gericht om te leren zonder oordeel waar te nemen. Dat betekent dat je je bewust leert zijn van hoe je je voelt, zonder daar perse iets aan te willen veranderen of er een oordeel over te hebben. Lukt het je om puur waar te nemen en je geest open te stellen voor alles wat er is, dan is het effect heel vaak juist wel die ontspanning. Fysiek kan er letterlijk beweging ontstaan, en er kan nieuwe energie komen.

Meditatie is dus helemaal niet zweverig zoals vaak gedacht wordt maar juist heel erg ‘down to earth’; letterlijk! De aandacht (en gedachten associaties) die overal en nergens naar toe gaan breng je naar het hier en nu, naar wat er nu, op dit moment in je lichaam gebeurt.

Een hele mooi vorm van meditatie is met behulp van klanken. De trilling van de klanken werkt als een subtiele massage op je lichaam waardoor de aandacht als vanzelf naar je lichaam getrokken wordt. Heel fijnzinnig resoneren de klanken en ontspannen op een subtiel en diep niveau de spieren. Klankmeditatie kun je doen met behulp van (vaak Tibetaanse) klankschalen. Dit zijn ronde metalen schalen met een legering van vaak 7 metalen (goud, zilver, kwik, koper, ijzer ,tin en lood). De klankschalen hebben een veelvoud aan frequenties en polychrome (veelkleurige) klanken; natuurtonen en intervallen met een uitermate grote rijkdom aan boventonen. De trilling van de veelgelaagde klanken werken diep in op ons lichaam. Een klankschaal kan daartoe op het lichaam zelf gezet worden maar ook van een goede klankschaal die ergens in de ruimte staat is het resonerende effect op het lichaam vaak goed voelbaar. Deze harmoniserende klank werkt in op onszelf, op onze gevoelens, emoties en herinneringen.

Klankmeditatie kan ook beoefend worden met de klank van de eigen stem. Omdat de stem al onderdeel uitmaakt van het lichaam werken de klanktrillingen nog intenser. Bij stemmeditatie maak je gebruik van je lichaam als ware het een klankkast. Dit heeft meerdere effecten; de hiervoor al genoemde diep ontspannende effecten door de resonantie van de klanken. Daarnaast verdiept de ademhaling zich door het uitklinken met de stem. De uitademing wordt langer, de adem komt dieper in het lichaam wat op zichzelf al weer een ontspannend effect heeft. Je kunt met je aandacht de klank richten in verschillende delen van je lichaam, als je zo de klank volgt, zink je ongemerkt steeds dieper weg in je lichaam.

Dinsdag 25 mei is er een stem en klankschalen meditatie in UMAI Centrum voor Bewust Zijn. De combinatie van Tibetaanse Klankschalen en de eigen stem is indrukwekkend en heeft een diepgaande en helende werking op lichaam en geest. De combinatie van klinken en de klankschalen werkt diep ontspannend. Niet voor niets worden klankschalen in veel tradities al eeuwenlang gebruikt bij genezing. Door middel van een begeleide meditatie wordt de ademhaling dieper en rustiger. Deelnemers leren luisteren en de trillingen van de schalen toe te laten in het lichaam. Het klinken verdiept dat effect nog meer en helpt lichamelijke spanningen los te laten en de geest te focussen. Effect na afloop is een diepgaand gevoel van ruimte en ontspanning.
De meditatie begint om 19.30 uur, toegang is € 15,00. Aanmelden kan via info@umai.nl of 0172 475518.

Loslaten

Lente en loslaten: heeft dat met elkaar te maken? Het lijkt wat vreemd, je zou het eerder bij het najaar plaatsen; vallende blaadjes, natuur die zich terugtrekt. Toch hield het me bezig en ontdekte ik dat juist het voorjaar ons een heel andere kant van loslaten voorhoudt. Het loslaten door acceptatie. Verbinding maken met dat wat er is, en aanvaarden dat het er is, zonder oordeel. En zonder vooropgezet doel. In de natuur ontwikkelen en groeien de planten naar gelang de omstandigheden. Is het een kouder voorjaar? Dan gaat de groei gewoon wat langzamer, Komen er meer zonnige dagen? Dan worden planten en bomen opeens veel meer gevoed en barsten er opeens overal bloesemkruinen open zoals ik vorige week zag. De boodschap die daaruit opeens voor mij duidelijk werd: door helemaal aanwezig te zijn in het moment van nu kun je optimaal gebruik maken van de mogelijkheden die het nu je biedt. Als een bloembol zich druk zou maken over of hij wel hard genoeg groeit en wanneer nu eindelijk die bloem eens tot bloei komt zou er van groei misschien niet zo veel meer komen. En je druk maken over de kou draagt er echt niet toe bij dat je sneller groeit. Toch is het heel menselijk om veel van onze energie te steken in verzet tegen of frustratie over veranderingen (of het gebrek eraan). Met als resultaat dat de weerstand meestal alleen maar groeit. Werkelijk aanvaarden dat ook kou, droogte, stilstand uiteindelijk bijdraagt aan datgene wat zich ontwikkelt lijkt een moeilijke stap als je hem niet neemt. Maar als je dat stapje wel zet ontdek je dat je heel veel ruimte creëert, dat er energie vrijkomt. Het geeft een enorm gevoel van rust en vrijheid om gewoon ‘te zijn’. En bewust te zijn van alles wat er is. Daar ook bewust contact mee te maken, allemaal deeltjes die ook jouw aandacht verdienen, die net weg hoeven of anders hoeven zijn. Dat kan gelden voor gevoelens, gebeurtenissen, mensen in je leven. Doordat je aandacht niet steeds op de toekomst en een verwacht eindresultaat is gericht maar helemaal (‘mindful’) in het hier en nu, heb je al je energie compleet in eigendom. Energie om te groeien, misschien. Misschien niet. Dat doet er dan eigenlijk niet meer toe.